مخاطب امروز دنبال فکر کردن نیست

نوشتن هم اصولی دارد . اگر اصول و قواعد آن را بیاموزید شما هم حتما نویسنده می شوید... تنها کتابهایی ماندگار می شوند که افق فکری مخاطب را گسترش می دهند... جامعه بسته جایگاه داستان کوتاه است. اما جوامع باز پذیرای رمان هستند

یکی از مواردی که موجب توسعه و پایداری زبان فارسی به عنوان فرهنگ و هویت ملی ما می گردد، نوشتن داستان است. و از آن مهمتر، حمایت از نویسندگان بزرگی که آثار هنری ارزشمندی خلق کرده اند.

جمال میر صادقی، از پیشکوستان داستان نویسی و از پایه گذاران ادبیات داستانی در ایران و مدرس همین رشته است. کتاب های زیادی پیرامون این فن نگاشته و شاگردان زیادی پروریده، به گونه ای که برخی از آنها همانند منیر روانی پور و فریب وفی خود از نویسندگان به نام هستند.

میر صادقی، عقیده ای به فطری بودن نویسندگی ندارد. و می گوید: نویسندگی هم مانند هر شغل دیگر اکتسابی است « نوشتن هم اصولی دارد . اگر اصول و قواعد آن را بیاموزید شما هم حتما نویسنده می شوید»

میرصادقی همچنین نگران است که خوانندگان نسل جدید، بیش از آنکه در پس مطالعه به تفکر روی آورند، تنها به دنبال پرکردن اوقات فراغت خود هستند.

از نظر او نویسنده خوب خواننده ی خوب هم تربیت می کند اما« برای نویسندگان هنوز آن جایگاهی که شایسته شان باشد، درنظر گرفته نشده است. متاسفانه حتی خوانندگان حرفه ای ما هم سیر نزولی داشته اند. ممیزی های بدون حساب و کتابی که در دولت قبل اتفاق افتاد هم بخشی از علت این اتفاق بود. در دوره قبلی بسیاری از خوانندگان حرفه ای از کتاب ها روی برگرداندند و اعتماد خود را از دست دادند. حتی عده ای از اهالی قلم ناامید شده و دست ازکار کشیدند. با توجه به این شرایط متاسفانه مخاطب امروز دنبال فکر کردن نیست! به دنبال سرگرمی و سپری کردن اوقات فراغت خود است، البته از این گفته ی من نباید اینگونه برداشت کنید که با جنبه سرگرمی کتاب ها مخالف هستم. نه! اما حرف من این است که تنها کتابهایی ماندگار می شوند که افق فکری مخاطب را گسترش می دهند و دارای اطلاعات هستند.»

میرصادقی می گوید: سیر داستان نویسی در اروپا از رمان آغاز اما در ایران از داستان کوتاه شروع شد و سیر داستان نویسی ما درست عکس  رویداد جهانی است. وی به نقل از فرانک اوکانر در کتاب «صدای تنها» می گوید: جامعه بسته جایگاه داستان کوتاه است. اما جوامع باز پذیرای رمان هستند که در آنها نویسندگان قادر به انعکاس تمام جلوه های زندگی هستند. این درحالی است که داستان کوتاه راه پنهان شدن تفکرات نویسنده را برای او بازمی گذارد و به نوعی امکان فرار از  سانسور را فرآهم می کند.»

میرصادقی معتقد است همین فضای بسته موجب شده خلاقیت در حوزه داستان نویسی پایین بیاید و به نوعی نویسندگان در نسل دوم نویسندگی باقی بمانند.  با این وجود وی امیدوار است جریان داستان نویسی که از فرانسه آغاز شده و به روسیه و سپس به آمریکای لاتین رسیده است، روزی به ایران برسد و بزرگان ادبی را در سطح دنیا پرورش دهد.

(برای مطالعه بیشتر رک راز ماندگاری، فتح افق هاست. روزنامه ایران صفحه کتاب سال 21، شماره 5862 -19/12/93)